Wieliczka – treasure of salt cellars

0

Wieliczka – skarbiec z solniczkami

Rozmowa z Janem Godłowskim –  dyrektorem Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka

Jedna z najcenniejszych kolekcji solniczek na świecie znajduje się w Zamku Żupnym w Wieliczce. Zaskakuje, że w muzeum górniczym są też takie arcydzieła.

W kopalni zaczynała się droga soli a w solniczce kończyła. Związek jest więc oczywisty. W przeszłości sól była cenną przyprawą dlatego solniczka musiała być piękna i cenna. Nie dziwi więc fakt, że przedmiot ten służył do wyznaczania miejsca dla najważniejszej osoby na uczcie. Solniczki świadczyły o statusie i zamożności właściciela. W ostatnich latach w wielickiej kolekcji solniczek pojawiły się zabytki najwyższej klasy, które sprawiły, że zaliczana jest do najcenniejszych na świecie. Obejmuje prawie 1000 obiektów z czego 300 najpiękniejszych prezentowanych jest na wystawie „Solniczki – małe arcydzieła sztuki” w Zamku Żupnym.

Słysząc o solniczkach myślimy o własnych nie uświadamiając sobie, że solniczki mogą być piękne i pełnić ważną rolę. Jakie obiekty zaskakują najbardziej?

Największym i najcenniejszym w kolekcji jest porcelanowy serwis przyprawowy, jedyny w Polsce i jeden z niewielu na świecie. Komplet składa się z kompozycji kwiatowej (prawie 50 cm wysokości) stanowiącej okazały postument dla czterech figurek z pojemnikami na przyprawy. Powstał w Höchst ok. 1765 r. Aktualnie najstarszą –  z ok. 1500 r. jest solniczka kielich wykonana z agatu…

Trwa dobra passa Muzeum w kolekcjonowaniu solniczek. Czy ostatnio zakupiony obiekt z włoskiego Urbino jest już na wystawie?

Majolikowa solniczka z ok. 157O jest już prezentowana na wystawie pośród najcenniejszych obiektów. Jest okazała i zaskakująco łączy motywy antyku i chrześcijaństwa. Zdobi ją tak duże bogactwo motywów, że nie można od niej oderwać wzroku.

Pozostając w temacie solniczki – co ją łączy z nocą poślubną?

Istniała tradycja obdarowywania żony po nocy poślubnej „porannym prezentem”, którym był komplet podróżny. Zawierał najbardziej potrzebne przedmioty w podróży, w tym solniczkę. Taki komplet były wizytówką damy ze szlachetnego rodu i hojności jej męża. Musiał być więc piękny i cenny. Zestaw podróżny z solniczką znajduje się na naszej wystawie. Wykonane ze srebra przedmioty umieszczono w ozdobnym kuferku podróżnym. Zwyczaj obdarowywania i zestaw podróżny potwierdzają, że historia solniczki jest fascynująca.

A może warto powrócić do tradycji dawania porannych prezentów z solniczką…

Zapraszam do Zamku Żupnego w Wieliczce

Wieliczka – treasure of salt cellars

Interview with Jan Godłowski – Director of the Cracow Saltworks Museum in Wieliczka

One of the most valuable collections of salt cellars in the world is located in the Saltworks Castle in Wieliczka. It is surprising that there are also such masterpieces in the mining museum.

The salt road began in the mine and ended in the salt cellar. So the connection is obvious. In the past, salt was a valuable spice, so the salt cellar had to be beautiful and valuable. It is not surprising, therefore, that this object was used to determine the place for the most important person at the feast. The salt cellars showed the wealth and status of the owner. In recent years, the collection of salt cellars at Wieliczka has been enriched with top class artefacts, which have made it one of the most valuable in the world. It includes almost 1000 items, 300 of the most beautiful of which are presented at the exhibition „Salt cellars – small masterpieces” in the Saltworks Castle.

When we hear about salt cellars, we think about our own, not realising that salt cellars can be beautiful and play an important role. What are the most surprising artefacts?

The biggest and most valuable item in the collection is a porcelain spice service, the only one in Poland and one of the few in the world. The set consists of a floral composition (almost 50 cm high) constituting a magnificent pedestal for four figures with containers for spices. It was created in Höchst c. 1765. At present, the oldest one – from around 1500 – is a salt cellar chalice made of agate…

The Museum is currently enjoying good fortune in collecting salt cellars. Is the recently purchased object from Urbino in Italy already on display?

The majolica salt cellar from c. 157O is already on display at the exhibition among the most valuable objects. It is magnificent and surprisingly combines motifs from antiquity and Christianity. It is decorated with such a wealth of motifs that you can’t take your eyes off it.

Staying with salt cellars – what links them with the wedding night?

There was a tradition of giving the wife a „morning gift” after the wedding night, which was a traveller’s set. It contained the most necessary items for travelling, including a salt cellar. Such a set was the hallmark of a lady of noble family and her husband’s generosity. So it had to be beautiful and valuable. A travel set with a salt cellar is on display in our exhibition. The artefacts, made of silver, are placed in a decorative traveller’s trunk. The custom of giving gifts and the travel set confirm that the history of the salt cellar is fascinating.

Or maybe it is worth returning to the tradition of giving morning gifts with a salt cellar…Welcome to the Saltworks Castle in Wieliczka

www.muzeum.wieliczka.pl

 

 









PLACES WORTH YOUR TIME